معرفی بام سبز و باغ بام

۱۳۹۷/۰۵/۱۳ ۱۰:۵۱:۵۰

بام سبز، گلستانی بنا شده بر اوج بام

از قرن ها پیش و از زمان تولد اولین آدم، طبیعت جزء جدایی ناپذیر زندگی ما انسان ها بوده و نقش پررنگی در تأمین نیازهای جسمی و روحی ما داشته است. اما طبیعی است که توسعه شهرنشینی و نوع معماری آن، نقش طبیعت را در زندگی ما کمرنگ کرده و وجود فضای سبز -به خصوص در شهرهای بزرگ- تنها به پارک ها محدود شده است. اما حتی در داخل همین شهرها نیز می توان بدون فاصله گرفتن از ساختمانی که در آن حضور داریم و بی نیاز از منتظر ماندن پشت ترافیک، همیشه و با سهولت خود را در طبیعت حس کنیم و با گذراندن لحظات آرامش بخش و فرح بخش، قدمی برای افزایش روحیه و بالا بردن بازده کاری خود برداریم.

یکی از ساخته های دست بشر که می تواند طبیعت را به ساختمان های مدرن بیاورد، انواع فضای سبز روی بام، شامل روف گاردن (باغ بام) و همچنین بام سبز است. روف گاردن درواقع ایجاد و شبیه سازی فضای سبز، روی پشت بام ساختمانهاست که مکانی تقریباً بدون کاربرد در این بناها محسوب می شود. تصور کنید هنگام ورود به پشت بام منزل، منظره ای زیبا از انواع گیاهان تزئینی (از افرا و بلوط گرفته تا میخک هندی و یاس هلندی) به همراه آب نما و فواره، مبلمان، آلاچیق، آتشدان، استخر، مجسمه و نورپردازی چشم نواز پیش روی شما باشد که بتواند آرامشی را که در زمان استراحت به آن نیاز دارید، برای شما به ارمغان آورد. تفاوتی ندارد که برای رفع خستگی به این مکان پناه بیاورید یا بخواهید حس نشستن در کافی شاپی مرتفع و سرسبز را هنگام غروب تجربه کنید؛ هرآنچه درخصوص آرامش گرفتن از یک محیط طبیعی دلپذیر لازم داشته باشید، در فضایی راحت که فقط ساکنان ساختمان به آن دسترسی دارند، برای شما مهیاست.

از دیگر کاربردهای انواع فضای سبز روی بامها می توان به کاهش آلودگی صوتی، افزایش عمر پشت بام ها به دلیل وجود پوشش گیاهی و همچنین تعدیل دما -به خصوص در فصول گرم سال که میزان اشعه ماورای بنفش افزایش پیدا می کند- اشاره کرد. روف گاردن و بام سبز نه تنها ساختمان شما را زیباتر و متمایز تر از بناهای اطراف می کند، بلکه باعث بالا رفتن قیمت آن برای فروش و همچنین کاهش مصرف انرژی می شود.

برخی به اشتباه، روف گاردن را بام سبز می نامند؛ در صورتی که این دو تفاوت هایی با یکدیگر دارند. در بام سبز، بیشتر مسائلی درخصوص حفظ محیط زیست مدنظر است و در آن از عناصری همچون انرژی خورشیدی، توربین های بادی و سیستم جمع آوری آب باران برای مصرف مجدد استفاده می شود. این در حالی است که باغ بام (روف گاردن) بیشتر در جنبه زیبایی شناسی و احداث فضای سبز کاربرد دارد.

فضای سبز روی پشت بام دارای سیستم های مختلفی است؛ سیستم پهناور، سیستم متمرکز، سیستم مدولار، و ترکیبی از هرکدام از این سیستم ها. سیستم پهناور که از آن به عنوان Green Roof (بام سبز) هم یاد می شود، با ضخامت کمی ساخته می شود و به همین دلیل، تنها یک یا دو نوع گیاه در آن کاشته می شود. بر همین اساس، باید توجه داشت که بار زیادی به سقف وارد نشود و به هیچ کس به جز فردی که مسئولیت نگهداری گیاهان را برعهده دارد، اجازه رفت و آمد داده نشود. اگر می خواهید از این نوع سیستم در سقف های شیب دار استفاده کنید، دقت کنید که شیب سقف بین 10 تا 20 درصد باشد. در صورت استفاده از شیب بیشتر –آن هم حداکثر 30 درصد- باید از زهواره استفاده کرد.

دومین سیستمی که می توان در بام سبز از آن استفاده کرد، متمرکز نام دارد که Roof Garden (باغ بام) نیز نام دارد. برخلاف سیستم پیشین، در این سیستم، فضای سبز روی بام را با ضخامت زیاد ایجاد می کنند؛ بنابراین می توان در آن انواع گیاهان را کاشت. در این نوع بام حتی می توان از آبنما و درختان بزرگ هم استفاده کرد؛ البته باید قبل از اجرایی کردن آن، از استقامت ساختمان مطمئن شد. بنابراین این نوع بام برای دسترس عموم، آزاد است.

در سیستم سوم که مدولار است، کاشت گیاهان داخل سقف انجام نمی شود؛ بلکه گیاهان را داخل جعبه های مخصوص به خودشان قرار می دهند و روی بام می گذارند تا سطح پشت بام را پوشش دهد. از این نوع سیستم بیشتر برای خانه های مسکونی استفاده می شود که در تهران نیز طرفداران بیشماری دارد.

چهارمین سیستم فضای سبز بام ها نیز ترکیبی از سیستم پهناور و متمرکز بوده که ویژگی منحصر به فرد آن، ظرفیت باربری بیشتر بام است.

ممکن است در نواحی پر باران زندگی کنید و نگران آسیب رساندن باران به مبلمان روی پشت بام باشید، یا شاید بخواهید اکسیژن بیشتری را هنگام حضور در این فضا تنفس کنید و از تماس باد با پوست خود در یک فضای آزاد، بی نصیب نمانید. هرکدام از این شرایط را که داشته باشید، نوع ساخت روف گاردن که به سرپوشیده و روباز تقسیم می شود، دست شما را در انتخاب نوع آن با توجه به شرایط محیطی خود، باز می گذارد. بام سبز نیز در این خصوص می تواند بستری برای پوشش انواع گیاهان –با هر نوع میزان آبی که نیاز دارند- باشد؛ کاملاً مطابق با اقلیم شما. ساختن باغ بام تقریباً با هرگونه مصالح ساختمانی امکان پذیر است؛ ازجمله سنگ، چوب، بتن، شیشه، سرامیک، فلزات، ماسونری یا حتی صخره! این تنوع در انتخاب، استحکام بنا را متناسب با نیاز شما تعیین کرده و ظاهر آن را با رونمای ساختمان مورد نظر، هماهنگ می کند؛ به گونه ای که به هیچ وجه احساس نمی شود روف گاردن، جزئی از بنای شما نبوده و بعدها به آن اضافه شده است.

اما انعطاف پذیری ساختار روف گاردن و بام سبز، تنها به رنگ و جنس مصالح محدود نمی شود. شما می توانید به راحتی برای باغ بام خود فضاسازی کنید که در این خصوص، روف گاردن در انواع کلاسیک، مدرن، پست مدرن و روستیک تقسیم بندی می شوند. می توانید روف گاردن خود را به کتابخانه ای آرام تبدیل کنید یا از آن حتی برای محل بازی کودکان استفاده کنید. انتخاب فضاسازی باغ بام می تواند کاملاً با روحیات شما هماهنگ شود.

در یک جمع بندی می توان گفت آنچه فضای سبز پشت بام را نسبت به سایر محوطه های فضای سبز متمایز می کند، دسترسی آسان و تنوع در شخصی سازی آن بوده که در کنار نیاز مبرم برای حفظ محیط زیست، کاربرد آن را در جوامع شهرنشینی امروز ضروری می کند.

نظرات کاربران
نظر شما
اگر تصویر خوانا نیست اینجا کلیک کنید
همزمان با تأیید انتشار نظر من، به من اطلاع داده شود.
* نظر هایی كه حاوی توهین است، منتشر نمی شود.
* لطفا از نوشتن نظر های خود به صورت حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.